Interdisciplinair Symposium Proactief Bijwerkingenbeleid header - breed
ABC4 Consensus meeting 2

Samen bouwen aan behandelcontinuïteit

Wat als patiënten minder tijd en energie kwijt zijn aan het omgaan met bijwerkingen?

Wat als zij zich meer kunnen richten op hun behandeling?

En wat als verpleegkundigen, verpleegkundig specialisten, physician assistants, artsen en apothekers in zowel de 1e als 2e lijn exact dezelfde taal spreken en het handelen naadloos op elkaar is afgestemd, zodat signalen eerder worden herkend en patiënten beter ondersteund kunnen worden?

Dan ontstaat behandelcontinuïteit.

En dat is precies waar dit symposium over gaat.

Op 17 september 2026 brengen we zorgprofessionals uit de hele keten samen om te bouwen aan zorgpaden voor drie complexe bijwerkingen die helpen om verantwoordelijkheden te verduidelijken, samenwerking te versterken en patiënten beter te ondersteunen tijdens hun behandeling.

Reserveer jouw plaats >>

beperkt aantal plaatsen beschikbaar

Meer grip op bijwerkingen begint met samenhang

Bijwerkingen kunnen behandelcontinuïteit onder druk zetten:

📉 Meer dan 1 op de 2 patiënten krijgt een behandelonderbreking
⚠️ Ruim 1 op de 3 krijgt een dosisreductie
Bijna 1 op de 5 stopt voortijdig met de behandeling

Daarom ontwikkelen we op 17 september samen zorgpad-blauwdrukken rondom drie complexe bijwerkingen.

Niet vanuit één discipline.

Maar vanuit de hele keten van zorgprofessionals.

Zodat patiënten zich meer kunnen richten op hun behandeling.

Dat is al genoeg gevraagd.

Reserveer je plekInclusief 3 online implementatiesessies na afloop (optioneel)Bekijk het programma

Waarom samenwerking ertoe doet

Een oncologische patiënt beweegt zich niet binnen één discipline.

De patiënt beweegt tussen ziekenhuis en thuissituatie.

Tussen verpleegkundige, verpleegkundig specialist, physician assistant, medisch specialist, apotheker, huisarts, paramedici en mantelzorgers.

Iedereen ziet een ander deel van dezelfde patiëntreis.

Juist daarin schuilt een enorme kracht.

Want hoe beter deze perspectieven met elkaar verbonden zijn, hoe beter patiënten ondersteund kunnen worden tijdens hun behandeling.

Dat vraagt om meer dan kennis alleen.

  • Dat vraagt om een gezamenlijke taal.

  • Om duidelijke werkafspraken.

  • Om inzicht in wie wat wanneer doet.

  • En om zorgpaden die aansluiten bij de dagelijkse praktijk.

Daarom brengen we tijdens dit symposium verschillende disciplines samen.

Niet om te vertellen hoe het moet.

Maar om van elkaar te leren.

Om ervaringen uit te wisselen.

Om hiaten zichtbaar te maken.

En om samen zorgpaden te ontwikkelen die behandelcontinuïteit ondersteunen.

Want iedere discipline ziet een ander deel van dezelfde patiëntreis.

Samen zien we meer.

Van richtlijn naar dagelijkse praktijk

Richtlijnen en protocollen zijn onmisbaar. Ze geven richting, houvast en structuur.

Maar proactief bijwerkingenbeleid vraagt meer dan weten wat er moet gebeuren. Het vraagt dat de keten samen afspreekt hoe het in de praktijk gebeurt.

Want patiënten bewegen tussen ziekenhuis, polikliniek, dagbehandeling, apotheek, eerste lijn en thuis. Juist daar kunnen signalen versnipperd raken, verantwoordelijkheden onduidelijk worden en kansen voor vroeg ingrijpen verloren gaan.

Tijdens dit symposium vertalen we kennis naar werkbare zorgpad-afspraken.

Niet als papieren ideaal.
Maar als praktische blauwdruk voor de dagelijkse zorg.

Met één centrale vraag:

Wie doet wat wanneer, zodat behandelcontinuïteit behouden blijft?

Samen bouwen aan drie concrete zorgpaden

Tijdens deze dag richten we ons op drie complexe bijwerkingen.

Vooraf ontwikkelt het expertisecentrum de basis concept-zorgpaden. Gedurende het symposium gaan we deze concepten live verrijken met de collectieve kennis en scherpte van de verschillende disciplines in de zaal.

Hierdoor ontstaat er iets unieks. Iets wat je niet kunt downloaden of nalezen in een medisch journaal. Het is het directe resultaat van verschillende experts die tegelijkertijd naar dezelfde casuïstiek kijken.

Het resultaat: Aan het einde van de dag neem je drie interdisciplinair getoetste concept-zorgpaden mee naar huis. Een kant-en-klare, praktische basis waarmee je direct binnen jouw eigen organisatie en regio aan de slag kunt.

ABC consensus meeting

Maximale impact bereik je als team

Proactief bijwerkingenbeleid werkt pas echt wanneer de keten samen leert, dezelfde taal spreekt en concrete afspraken maakt.

Neem daarom de collega’s mee met wie je straks ook het zorgpad ontwikkelt, uitvoert of borgt. Hoe meer perspectieven aan tafel, hoe meer je uit de dag haalt en hoe sneller je na afloop kunt doorpakken.

Denk bijvoorbeeld aan een team met drie perspectieven:

  • verpleegkundig specialist, verpleegkundige en medisch specialist

  • physician assistant, verpleegkundig specialist en (ziekenhuis)apotheker

  • ziekenhuisapotheker, poliklinisch apotheker en openbaar apotheker

  • kwaliteitsfunctionaris, teamleider en zorgprofessional uit de oncologie

  • zorgprofessionals uit longoncologie, hematologie en gynaecologische oncologie

  • verpleegkundige uit de eerste lijn, poliklinisch apotheker en verpleegkundig specialist uit de tweede lijn

Iedereen die bijdraagt aan betere bijwerkingenzorg is welkom.

Behandelcontinuïteit stopt niet bij de grens van één discipline.

Die ontstaat wanneer de keten samenwerkt.

Reserveer je plekInclusief 3 online implementatiesessies na afloop (optioneel)Bekijk het programma
Saskia Claassen, Maryse Spapens en Natascha Schrama

Verbinding als startpunt

Proactief bijwerkingenbeleid ontstaat daar waar professionals hun expertise verbinden rond dezelfde patiënt.

Daarom openen we deze dag met de Natascha Schrama-lezing.

Natascha Schrama was een geliefde collega en verbinder. Zij stond bekend als iemand die mensen samenbracht. Iemand die over disciplines heen keek, verbinding maakte waar anderen vooral grenzen zagen, en altijd terugging naar wat werkelijk telt: de patiënt.

Saskia Claassen zet die beweging voort. Saskia is verpleegkundig specialist, voorzitter van V&VN Oncologie en promovendus binnen de thuiszorg. Vanuit die unieke positie verbindt zij oncologische ziekenhuiszorg met zorg thuis. Precies op het snijvlak waar moderne kankerzorg zich steeds vaker afspeelt.

Maryse Spapens begeleidt de dag als dagvoorzitter en brengt het patiëntenperspectief actief in. Zij bewaakt dat alle perspectieven zichtbaar blijven en dat de zorgpaden niet alleen inhoudelijk sterk zijn, maar ook praktisch werken voor patiënt, naaste en behandelteam.

Zo begint het symposium precies waar proactief bijwerkingenbeleid begint: bij verbinding, gedeelde verantwoordelijkheid en de gezamenlijke wil om behandelcontinuïteit optimaal te ondersteunen.

Programma

09:30 - 09:40 | Opening
09:40 - 10:25 | Natascha Schrama-lezing ziekenhuisverplaatste zorg en de noodzaak van gedeelde bijwerkingenzorgpaden
10:25 - 10:45 | TARGET®-methodiek als praktisch kwaliteitskader voor proactief bijwerkingenbeleid
10:45 - 11:15 | Pauze en netwerkmoment
11:15 - 11:30 | Persoonsgerichte begeleiding - patiëntpersona’s en wat dit betekent voor voorlichting, monitoring en opvolging binnen de bijwerkingenzorgpaden
11:30 - 12:30 | Cardiale toxiciteit bij BTK-remmers
12:30 - 13:30 | Netwerklunch
13:30 - 14:30 | Huidtoxiciteit bij immuno- en doelgerichte therapie
14:30 - 15:00 | Pauze en netwerkmoment
15:00 - 16:00 | Secundaire immuundeficiënties met infectierisico bij hematologische aandoeningen
16:00 - 16:45 | Jouw zorgpad-blauwdruk & implementatie
16:45 - 17:30 | Netwerkborrel

Bekijk het volledige programma

Tijdens het symposium staan drie actuele klinische thema’s centraal, die laten zien waarom systematisch bijwerkingenbeleid onmisbaar is.

Elke klinische bespreking volgt dezelfde actieve opbouw: 15 minuten klinische update, 20 minuten uitwerking van je eigen zorgpad aan de rondetafels en 15 minuten plenaire vertaling naar beleid en praktijk.

09:00 - 09:30 | Ontvangst en registratie

Welkom met koffie en thee. Je maakt kennis met de educatiepartners en hebt ruimte om alvast te netwerken.

09:30 - 09:40 | Opening door de dagvoorzitter

Maryse Spapens opent de dag en neemt je mee in de opbouw, de centrale lijn en de leeropzet van het symposium.

09:40 - 10:25 | Natascha Schrama-lezing - Saskia Claassen

Een inspirerende lezing over ziekenhuisverplaatste zorg en gedeelde verantwoordelijkheid.

Steeds meer oncologische zorg verschuift van het ziekenhuis naar huis. Wat vraagt dat van zorgprofessionals, van samenwerking tussen disciplines en van de manier waarop wij veiligheid en behandelcontinuïteit organiseren?

10:25 - 10:45 | TARGET®-methodiek als standaard - dr. Christine Boers-Doets

Hoe breng je structuur in complexe zorgsituaties? In deze sessie ontdek je hoe TARGET® helpt om bijwerkingen proactief te signaleren, te beoordelen en te behandelen, met een aanpak die systematisch én toepasbaar is in de praktijk.

10:45 - 11:15 | Pauze en netwerkmoment

Tijd om bij te praten, contacten te leggen en ervaringen uit te wisselen.

11:15 - 11:30 | Werken met 4 patiëntenpersona’s - Maryse Spapens

Niet iedere patiënt heeft dezelfde informatiebehoefte, mate van zelfregie of behoefte aan ondersteuning. Juist daarom vraagt proactief bijwerkingenbeleid om maatwerk binnen een vaste structuur.

Aan de hand van vier patiëntenpersona’s laat Maryse Spapens zien hoe je verschillen tussen patiënten herkent en vertaalt naar communicatie, begeleiding en praktische ondersteuning binnen het zorgpad. Zo veranker je persoonsgerichte zorg zonder in te leveren op eenduidigheid in het bijwerkingenbeleid.

11:30 - 12:30 | Cardiale toxiciteit bij BTK-remmers - dr. Caroline van Deursen

Hoe organiseer je vroegsignalering, beoordeling en samenwerking tussen hematologie en cardiologie? In deze interactieve sessie werk je met een klinische update, rondetafels en plenaire borging.

12:30 - 13:30 | Netwerklunch

Lunch en ruimte voor ontmoeting, verdieping en nieuwe contacten.

13:30 - 14:30 | Huidtoxiciteit bij immuno- en doelgerichte therapie - dr. Christine Boers-Doets

Hoe voorkom je behandelonderbreking door tijdige herkenning en gerichte interventie? Deze sessie laat zien hoe proactief bijwerkingenbeleid direct bijdraagt aan behoud van behandelcontinuïteit.

14:30 - 15:00 | Pauze en netwerkmoment

Een moment om conceptzorgpaden uit te wisselen, ervaringen te bespreken en in contact te komen met vakgenoten met wie je je zorgpad in de komende periode verder wilt uitwerken en finaliseren.

15:00 - 16:00 | Secundaire immuundeficiënties met infectierisico bij hematologische aandoeningen

Hoe organiseer je veilige zorg wanneer steeds meer behandeling en monitoring naar huis verschuift? In deze sessie staan vroegsignalering, beoordeling en beleid centraal bij patiënten met verhoogd infectierisico binnen de hemato-oncologie.

16:00 - 16:45 | Jouw zorgpad-blauwdruk en implementatie - dr. Christine Boers-Doets en Maryse Spapens

In de afsluitende sessie vertaal je de inzichten van de dag naar jouw eigen praktijk: wat neem je mee, wat pas je aan, wie betrek je? Wij sluiten de dag af met concrete vervolgstappen en een uitnodiging voor deelname aan de online implementatiesessies (inbegrepen, maar optioneel).

16:45 - 17:30 | Netwerkborrel

We sluiten de dag af met een borrel en volop gelegenheid om verder te praten met collega’s, sprekers en partners.

Van concept-zorgpad naar toepassing in de praktijk

Inclusief online implementatietraject

Kennis delen is waardevol. Maar de patiënt profiteert pas wanneer die kennis merkbaar wordt in de dagelijkse praktijk.

Daarom stopt dit symposium niet na de plenaire afsluiting. Een zorgpad ontstaat immers niet in één dag. Tijdens het symposium leg je samen de basis. In de online implementatiesessies daarna werk je verder aan de vertaling naar jouw eigen instelling, regio of netwerk.

Deze sessies zijn volledig inbegrepen bij je deelname. We ondersteunen jouw team bij het aanscherpen, finaliseren en toepasbaar maken van de ontwikkelde concept-zorgpaden.

Zo blijft het niet bij goede ideeën op papier, maar ontstaat er een praktische basis voor duidelijke afspraken over wie wat wanneer doet bij opkomende bijwerkingen.

✔ Het symposium start de beweging.
✔ Het concept-zorgpad geeft richting.
✔ De implementatiesessies maken de stap naar toepassing kleiner.

Reserveer je plek →20-30% TeamkortingBekijk het programma
dr. Christine Boers-Doets

Waarom ik dit symposium organiseer

Mijn 9 bleek eerder een 0,5.

Toen ik in 2008 aan mijn promotieonderzoek naar huid- en slijmvliesreacties bij doelgerichte therapieën begon, dacht ik dat mijn kennis over bijwerkingen minstens een 9 was.

Tot ik in 2011 mijn eerste internationale MASCC-congres in Athene bezocht.

Daar zag ik hoeveel méér er mogelijk is wanneer disciplines hun expertise echt verbinden: eerdere herkenning, slimmere interventies en betere ondersteuning voor patiënten.

Mijn 9 bleek eerder een 0,5.

Sindsdien ben ik blijven onderzoeken, leren en bouwen. Dat leidde tot de TARGET®-methodiek, de TARGET Registry en mijn proefschrift.

Maar vooral tot deze overtuiging:

Een patiënt moet zijn energie kunnen richten op de behandeling. Niet op het zelf moeten dragen van laat herkende, onnodig ernstige en onvoldoende effectief behandelde bijwerkingen.

Daarom organiseer ik dit symposium.

Omdat behandelcontinuïteit geen individuele opdracht is.
Het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid.

 

dr. Christine Boers-Doets
Senior BijwerkingenExpert & Specialist behandelcontinuïteit bij solide- en hemato-oncologische medicatie

Ontwikkelaar TARGET®-methodiek

Strategisch adviseur proactief bijwerkingenbeleid

Ervaringen met de TARGET®-methodiek

“Vóór deelname was ik minder precies in het onderzoeken, beoordelen en stellen van de juiste vragen. Juist het gedetailleerde lichamelijk onderzoek en de proactieve interventies hebben mij enorm geholpen in de dagelijkse praktijk. Met de juiste zorg kun je helpen voorkomen dat patiënten met hun behandeling moeten stoppen.

Dat is echt heel bijzonder.

Marianne Klinkhamer, MANP, verpleegkundig specialist oncologie, Tergooi MC, Hilversum

Marianne Klinkhamer, MANP

verpleegkundig specialist oncologie, Tergooi MC, Hilversum

“De interdisciplinaire training was zeer effectief en direct toepasbaar in de dagelijkse praktijk. Christine bracht medisch oncologen, verpleegkundigen, apothekers en patiëntvertegenwoordigers actief met elkaar in gesprek. De systematische aanpak voor bijwerkingen en kankermedicatie helpt ons niet alleen nu, maar is ook goed toepasbaar bij toekomstige geneesmiddelen.”

Olivia Pagani. MD

Prof. Olivia Pagani, MD

Medisch oncoloog, Borstkankercentrum en Instituut voor Oncologie Zuid-Zwitserland (IOSI)

Praktische informatie

Datum: 17 september 2026
Locatie: Postillion Hotel Utrecht Bunnik
Beschikbaarheid: beperkt aantal plaatsen, zodat er voldoende ruimte blijft voor intercollegiale uitwisseling.

Inbegrepen bij je ticket

  • Toegang tot het volledige interdisciplinaire symposium

  • Drie verrijkte concept-zorgpaden als praktische blauwdruk

  • Netwerklunch en catering gedurende de dag (conform CGR)

  • Toegang tot de symposiummaterialen in de online leeromgeving

  • Certificaat van deelname

  • Deelname aan het online implementatietraject na afloop (optioneel)

  • Accreditatie is aangevraagd voor verpleegkundigen, verpleegkundig specialisten (VSR), physician assistants (NAPA) en (ziekenhuis)apothekers (NVZA/KNMP)

Investering

De grootste verandering bereik je als keten. Daarom stimuleren we deelname in teamverband.

Beperkt aantal plaatsen beschikbaar. Vol = vol.

Individueel ticket

Voor één deelnemer uit jouw organisatie of team

Voor wie individueel deelneemt en de inzichten direct wil meenemen naar collega’s en de eigen praktijk.

  • EUR 250 p.p.

Schrijf je in
Teamticket 3+

3 of meer disciplines of specialismen

Voor teams die tijdens het symposium direct willen bouwen aan een bijwerkingenzorgpad dat interdisciplinair klopt én na afloop praktisch uitvoerbaar is.

  • EUR 175 p.p.

  • Gebruik code: TEAM30 in de checkout.
    Vermeld in het opmerkingenveld met wie je komt

Schrijf je in Aanbevolen voor zorgpadteams
Teamticket 2

2 disciplines of specialismen

Voor collega’s die samen willen starten met betere afstemming rond bijwerkingen en de eerste stap willen zetten naar een gedeeld zorgpad.

  • EUR 200 p.p.

  • Gebruik code: TEAM20 in de checkout.
    Vermeld in het opmerkingenveld met wie je komt

Schrijf je in

Verschillende expertises. Eén gedeeld zorgpad.

Dr. Christine Boers-Doets, Expert proactief Bijwerkingenbeleid & Initiatiefneemster symposium
dr. Christine Boers-Doets

Senior BijwerkingenExpert | gezondheidswetenschapper | grondlegger van de TARGET® -methodiek | initiatiefnemer van het symposium

Brengt wetenschappelijke onderbouwing en praktijkgerichte systematiek samen in een aanpak die helpt om complexe bijwerkingen te vertalen naar concrete, werkbare zorgpaden.

Zij promoveerde op het TARGET®-systeem. Haar werk leidde tot een boek en meerdere wetenschappelijke publicaties over systematisch bijwerkingenbeleid en behandelcontinuïteit.

Meer over Christine
Maryse Spapens

Dagvoorzitter | Apotheker | Gepersonaliseerde zorg | ZorgkompaZ

Laat zien hoe systematisch bijwerkingenbeleid vraagt om heldere medicatiebegeleiding, afgestemde communicatie en farmacotherapeutische expertise binnen het zorgpad.

Maryse verbindt inhoud met tempo: scherp, praktisch en interactief. Met haar achtergrond in farmacie en gepersonaliseerde zorg is zij de ideale dagvoorzitter voor een symposium waar het draait om samenwerking, uitvoerbaarheid en eenduidige werkafspraken.

Meer over Maryse
Example image
Saskia Claassen

Verpleegkundig specialist | Zorgspecialist | Voorzitter V&VN Oncologie

Brengt het perspectief van de verpleegkundig specialistische praktijk en professionele borging in, met aandacht voor implementatie, samenwerking en toepasbaarheid binnen oncologische zorgpaden.

Saskia brengt ziekenhuiszorg naar huis: praktisch, scherp en uitvoerbaar. Met ervaring aan beide kanten, ziekenhuis én wijkverpleging, deelt zij de voordelen van behandelingen thuis, zoals chemo- en immunotherapie, én de verbeterstappen om dit veilig, samenhangend en werkbaar te maken voor patiënt en team.

Meer over Saskia
dr. Caroline van Deursen - cardioloog, elektrofysioloog HartKliniek
dr. Caroline van Deursen

Cardioloog-elektrofysioloog | HartKliniek

Brengt expertise in op het gebied van cardiale toxiciteit en laat zien wat gestructureerd bijwerkingenbeleid vraagt van beoordeling, monitoring en interdisciplinaire samenwerking.

Meer over Caroline

Veelgestelde Vragen

Voor welke disciplines is dit symposium bedoeld?

Voor iedereen die binnen de solide en hemato-oncologie verantwoordelijkheid dragen voor beoordeling, begeleiding, besluitvorming of implementatie van bijwerkingenbeleid.

De bijwerking waar wij een zorgpad voor nodig hebben, staat er niet tussen. Is deelname dan toch zinvol?

Ja. Stuur vooraf een mail naar [email protected] met de bijwerking of praktijkvraag waar jullie mee bezig zijn.

Dan kunnen we alvast met je meedenken, zodat je tijdens de symposiumdag gericht kunt deelnemen met jullie eigen zorgpad in gedachten. Ook in de online implementatiesessies na het symposium besteden we aandacht aan de vertaalslag naar andere bijwerkingen.

Is dit relevant als wij al goede afspraken hebben?

Juist dan. Teams die al goed georganiseerd zijn, kunnen tijdens deze dag toetsen waar afspraken nog scherper, overdraagbaarder of interdisciplinair sterker kunnen worden.

Waarom zijn er 3 online implementatiesessies inbegrepen?

Omdat echte implementatie niet stopt na één symposiumdag. De online sessies vergroten de kans dat inzichten worden vertaald naar concrete stappen en beter worden geborgd in de dagelijkse praktijk.

Wij hebben al bijwerkingenrichtlijnen en protocollen. Is dit symposium dan nog relevant?

Juist dan. Als jullie al richtlijnen of protocollen hebben, kom je met een sterke basis.

Tijdens het symposium onderzoek je hoe die basis in de praktijk werkt: zijn de afspraken duidelijk, sluiten disciplines goed op elkaar aan en is helder wie wat wanneer doet bij opkomende bijwerkingen?

Richtlijnen geven richting en onderbouwing. Protocollen beschrijven vaak wat je kunt doen. Een zorgpad maakt zichtbaar hoe de samenwerking rondom de patiënt wordt georganiseerd.

Dit symposium helpt om bestaande bouwstenen aan te scherpen, te verbinden en werkbaar te maken voor de dagelijkse praktijk.

Kan ik alleen komen?

Ja, je kunt individueel deelnemen. Maar de grootste waarde ontstaat wanneer je met collega’s uit andere disciplines komt. Dan kun je de zorgpad-blauwdrukken direct vertalen naar jullie eigen samenwerking.

Is er korting voor teams?

Ja. Kom je met 2 disciplines, dan ontvang je 20% korting.

Kom je met 3 disciplines, dan ontvang je 30% korting.

Krijg ik materiaal mee?

Ja. Je gaat naar huis met drie zorgpad-blauwdrukken en praktische formats om met je eigen team verder te werken. Daarnaast zijn er drie online implementatiesessies na afloop (optioneel).

Bouw mee aan de zorg van morgen.

Wees erbij op 17 september.

Of nog liever: wees erbij samen met de collega’s met wie je morgen de zorg levert. Want behandelcontinuïteit ontstaat niet binnen de muren van één discipline. Behandelcontinuïteit ontstaat samen.

Reserveer jouw plek →

Inclusief 3 online implementatiesessies na afloop (optioneel, voor wie de vertaalslag naar de praktijk echt goed wil maken)

Mede mogelijk gemaakt door o.a.:

AbbVie, Johnson & Johnson, Takeda, SERB Pharmaceuticals, Immedica Pharma en Amgen
Abbvie
www.serb.com
Johnson & Johnson
Immedica Pharma logo
Example image

Organisatie

CancerMed | NEBK, De Media Collega's en CongressCare
CancerMed-NEBK Nederlands Expertisecentrum voor Bijwerkingen van Kankermedicatie
Example image
Example image